Riêng bài ca cuối lửa của tác giả Anh Lạc, tức cố huynh trưởng Tâm Bản – Nguyễn Đình Luyện sáng tác rất đặc biệt về sự trầm tư tĩnh mịch chậm rãi trong giai điệu và ca từ: Bài hát này có nhịp 6/8 tương tự nhịp điệu của bài ca thánh “Silent night” [Đêm Thánh Vô Cùng] của Linh mục Joseph Mohr và thầy giáo Franz Gruber cùng sáng tác năm 1817 tại nước Áo. Hai bài hát đều có chung một điểm là diễn tả sự yên lặng vô cùng của tâm tư tình cảm đang sâu lắng xuống hòa cùng khoảnh khắc không gian tận cùng

Có nghĩa là nếu chúng ta hát theo điệu valse, phải hơi nhanh thì đã không đúng với ý tác giả Anh Lạc , bài hát phải được rãi chậm, nhưng không chậm lắm – từng lời từng lời được phát ra trong cõi lòng hỷ xả bao dung tự nhiên không cố ý:
“ Tình…thương…sáng…lên…khi…đêm…phủ…kín…lòng…đêm…lắng…sâu…âm…u……..
Tình…thương…sáng…lên…khi…đêm…lửa…tàn…ca…hát…cho…thêm…gần…nhau…….”
Khi màn đêm phủ kín thì tình thương sáng lên – khi ánh lửa tàn thì tình thương sáng lên. Có một thứ gì đó không phải là ma vương hay dã thú ngự trị khi màn đêm buông xuống, đó là tình thương chân thật mà lại là tình thương trong im lặng không có nói năng nhiều lời. Cả hai tác giả Áo – Việt đều có ý muốn dùng nhạc điệu, ngôn ngữ đơn giản để diễn tả về sự yên lặng ấy, dù quả thật không thể nào nhưng cũng đã mở toang và làm vỡ òa tâm tư của mỗi người làm cho nó thẳng thắn và nghiêm chỉnh hơn khi tự nhìn vào mình để rồi cùng nhìn nhau – Anh chị soi chiếu vào tôi và tôi cũng đan chiếu vào các anh chị là một thực thể im ắng không rời, đó là đỉnh cao của ngôn ngữ.

Một bài ca cuối lửa rất trân trọng, rất nội tâm của Tâm Bản-Nguyễn Đình Luyện đã vậy nhưng mãi mãi ca khúc này chỉ được xếp vào những bài ca lửa trại vì thể loại của nó. Nhưng đối với các hàng huynh trưởng lâu nay nó đã thành một bài Tâm ca, một bài Đạo ca rất nhẹ nhàng và dễ thương tuy xa rồi nhưng vẫn còn vương vấn, vương vấn một lời hẹn ước, vương vấn một câu nguyện thề hẹn mai “ lửa tin yêu bừng sáng dù bếp đêm dần tàn”

Như thế những người áo Lam đã lên đường từ sớm, từ những ngày quê hương không bình yên trong lòng thuộc địa, đã từng chết đi sống lại trong 9 năm kháng chiến và đã từng bị chia cắt khi đất nước chia đôi. Chiến tranh! GĐPT phải làm gì để vệ quốc và kiến quốc, đó là vấn đề tiếp cận sự thực được khơi mào trong quyển Sứ mệnh Gia Đình Phật Tử của Người Áo Lam; Pháp nạn! GĐPT đã làm gì để hộ Pháp vệ đạo? Đó là máu xương, tù đày, tra tấn, là sự hy sinh của những áo lam Thánh tử đạo và những anh chị áo lam bình dị lặng nhìn quá khứ đau thương qua đi và vui cất tiếng hát “Đây gia đình…” Mỗi người chúng ta đều mang nặng một quê hương để thương nhớ, để quay về nhưng ngày nay muốn thốt nên lời yêu quê cha, đất tổ thì phải cẩn thận kẻo ngay chính anh chị em mình cũng hiểu lầm nhau về khuynh hướng; mỗi người áo lam chúng ta đều bền lòng chung thủy dù trong chướng nạn và biết bao lần vai áo bạc màu, cho đến khi đất nước bị ngoại nhân quấy phá, lấn chiếm tuy chúng ta cùng nhìn về một hương nhưng càng phải im lặng nhiều hơn.

Sự im lặng này không phải là không biết hoặc không muốn hiểu – Bởi giữa quá khứ cùng hiện tại cách nhau một bờ vực khó nối liền; và bởi đạo Phật sáng tỏa một tình thương vô biên không thù hận nên sự im lặng ấy càng vô cùng và rỗng rang sức bao dung.
Đêm nay, lời giã từ bài ca vừa dứt ta sẽ gặp lại nhau hẹn một ngày mai trên quê hương sáng đạo huy hoàng.

Nguyên Hoàng