Kính thưa quý anh chị,
Cùng các em thân mến.

Nếu cuộc đời này không có tình thương như ruộng lúa cằn khô thiếu nước, cây khô không sinh hoa trái, sa mạc hoang vu mênh mông bão cát không có sự sống… và loài người không có tình thương thì không có sức gì ngăn cản nổi những tai họa hủy diệt vì tương tàn. Nhân loại sở dĩ kéo dài sự tương tàn chinh chiến cho đến nay, những nơi còn tranh đấu hơn thua chưa chấm dứt không phải vì họ không có tình thương mà là tình thương của chúng sinh bị vương mắc vào trạng huống “Ái – Thủ – Hữu” trong thập nhị nhân duyên đã trở thành ích kỷ và chiếm hữu. Tham lam, ghét ghen, oán hận, lợi quyền, danh tiếng… đã che mờ tâm trí làm cho họ tính toán thiệt hơn mỗi khi ai nhắc đến “lòng thương”. Chính từ những điểm này mà tình thương bị lạm dụng.

Đạo Phật lấy Từ Bi làm phương tiện cứu khổ cũng giống như từ ngữ “Bác ái” là lòng thương rộng rãi của các Đạo khác. Nhưng Từ và Bi là ảnh tượng của lòng thương và trí tuệ, thương người ưu khổ, hoạn nạn và ra công tìm các phương tiện cứu độ thích hợp. Cũng như câu “Cha có Từ ân – Mẹ có bi ân”, tình thương của cha thiên về lý trí, của mẹ phần đông là do cảm xúc. Có thể hiểu ý nghĩa đơn giản là “cứu khổ ban vui”. Đức Từ Bi của đạo Phật không thiên về lý lẽ thụ động mà thiên về lượng bao dung, hỷ xả dấn thân phụng sự của Phật tử. Biển cả có khả năng dung chứa số lượng nước khắp trên địa cầu rất lớn không luận sạch dơ; tình thương của chư Phật, Bồ tát đối với chúng sanh tìm phương cứu khổ cũng bao la như vậy. Tình thương của gà mẹ che chở cho đàn con chống lại móng vuốt của ó diều là thiên bẩm của muôn loài; “Hùm dữ còn không nỡ ăn thịt con”; cũng như loài người khi yêu thương nhau thì không màng hiểm nguy gian khó để cứu giúp nhau. Cảm động nhất là những sự hy sinh trong thầm lặng để cho người mình thương được an toàn, hạnh phúc… dù cho mình đắng cay, chịu khổ cũng điềm nhiên yên lặng không chút thở than.

Thương người và thông cảm với những hành vi lầm lỗi của người mình thương đã sai phạm; chịu đựng và tha thứ hết lần này đến lần khác không chút hối hận. Không có từ ngữ nào có thể giải thích được tình thương bao la này. Thế gian này ngoài tình cha mẹ thương con cái ra thì có tình thương nào hơn thế! Hạnh Từ Bi của Quán Thế Âm Bồ Tát cũng được ví như tình thương này. Nghe tiếng khổ của chúng sinh trong muôn trùng sinh diệt mà tìm đến cứu khổ ban vui. Hạnh nguyện của Ngài vượt không gian, thời gian không thể nghĩ bàn, không thể tính đếm, cho đến nay nó vẫn tồn tại trong mỗi người chúng ta. Có khi nào bi tâm ta khởi lên trước cảnh khổ của đồng loại và chúng sinh chính lúc đó ứng thân của Quán Thế Âm hóa hiện để tìm phương cứu giúp nạn nhân vượt khỏi những cơn ách nạn – Trong lúc này ta đang làm cho thế giới thêm rộng vòng tay yêu thương hơn.

Trong đêm đen u tối, tình thương xuất hiện như ngọn đèn soi chiếu dẫn lối ta đi. Kinh Báo hiếu Phụ mẫu ân có nói: “Gặp thời không có Phật, thờ cha kính mẹ chính là thờ Phật vậy”. Tiêu điểm vẫn là tình thương bao la và đạo Hiếu muôn đời. Tình thương của cha mẹ đối với con cái vốn không có giới hạn. Càng về sau, thế giới càng thấy rõ sức mạnh tình thương có thể hóa giải được hận thù nên thường vận động, hô hào kêu gọi tình thương xây kết lại, thậm chí có những tác phẩm văn chương, điện ảnh lớn còn xác định nếu loài người không có tình thương yêu chân thật thì nhân loại đã sớm bị diệt vong.

Trong đời sống tu hành của mỗi Phật tử chúng ta nếu dùng lý lẽ để giải thích về tình thương thì không thể liễu kết được đâu là tình thương mê mờ; đâu là tình thương đích thực. Có những bậc vĩ nhân mở tình thương rộng muốn ôm cả thế giới trong vòng tay thì lại trở thành rẻ rúng đối với những người thân thiết, ruột thịt với mình theo lẽ tình đời thì họ phải thương và cứu giúp những người thân của mình hơn những người khác! Vấn đề không phải ở tha nhân mà nó chính trong nội tại mỗi người. Muốn có một tình thương đích thực trước tiên ta phải giải trừ những cái ghét ghen, oán hận ở trong lòng. Khi sự oán ghét không còn thì giọt nước bi tâm mới trở thành cam lộ, tình thương trở nên trong suốt, tinh khiết và vô ngại – trạng thái này tạm gọi là tình thương chuyển hóa được hận thù – Lấy ân báo oán oán tiêu tan. Ta an nhiên bước vào nhà Như Lai và tiêu dao trong hạnh nguyện Đại Bi tâm vô ngại của đức Quán Thế Âm Bồ tát.

Nguyên Hoàng