Anh chị em Lam viên thân mến,

Trong tuần lễ Phật đản, chúng tôi dành một thời gian yên lắng để tĩnh tâm tư duy về cuộc đời của đức Thế tôn để tưởng niệm Ngài, tri ân Ngài

Dù trước đây đã từng đọc đi đọc lại không biết bao nhiêu lần, gần như đã thuộc lòng, thế mà nay suy tư lại vẫn thấy rất là mới mẻ, mỗi lần suy tư như vậy, lòng tôn kính Thế tôn càng tăng lên gấp bội.

Lại có những chi tiết xem ra rất nhỏ nhặt nhưng tư duy cho sâu thì lại là cả một bài học lớn lao cho chúng mình.

Upali, cậu bé hớt tóc thuộc giai cấp Thủ đà la (nô lệ) vì nhờ hớt tóc rất khéo nên hằng ngày được gọi đến trước cổng thành cắt tóc cho quý vị trong hoàng gia. Nhờ vậy, cậu đã được nghe kể về đức Thế tôn rất nhiều.

Ngày ấy cậu nghe tin đứcThế tôn đã trở về cung điện và đang thuyết pháp ở bờ rừng ngoài thành Ca tỳ La vệ. Cậu chạy như bay qua cac ngỏ đường tắt để đến nhìn cho được Thế tôn và nghe Ngài thuyết pháp.

Trước đây cậu đã từng tỏ điều ước mơ nầy với một số vị vương tôn trong hoàng tộc khi cậu đến hớt tóc cho họ. Nhưng đều bị mắng nhiết mạt sát thâm tệ “Đồ giai cấp nô lệ mà không biết thân phận mình”.

Khi Upali đang ngấp nghé bên ngoài đạo tràng, Thế tôn đã nhìn thấy và lên tiếng: “Con hãy đến đây”.

Nhưng cậu bé lại sợ sệt, ấp úng chẳng biết nói thế nào. Ngài như đã đọc được tâm trạng của cậu.

– Con muốn xuất gia theo ta sao?

Upali quá nỗi vui sướng nhưng nhớ lại lời nhiết mắng của những vị trong hoàng tộc trước đây: “hãy coi lại thân phận mình, Thủ đà la nô lệ!”, cậu không dám tiến thêm nửa bước, cậu nói to lên như để trút cả sự tủi nhục: “Con là Upali, một đứa trẻ thân phận nô lệ, không dám đến gần Ngài, chứ nói gì đến xuất gia!”

– Giai cấp nô lệ không phải là người hở con? Giai cấp chỉ là do con người đặt ra để gây thống khổ cho nhau
– Vậy con cũng có thể xuất gia để được gần Ngài, để hằng ngày được nghe giáo pháp của Ngài sao?
– Sao lại không? Có khi nào ngọn lửa cháy lên mà một bên thì được sáng còn một bên lại tối không?
– Dạ không
– Nước uống vào là để cho hết khát nhưng có người uống vào thì hết khát mà có người uống vào lại không hết khát sao?

Rồi Thế tôn bảo ngài Anan xuống tóc (cạo bỏ tóc để xuất gia) và làm lễ thệ phát cho Upali, hướng dẫn chú cách đắp y.

Khi ấy một số vị trong hoàng tộc được nhà vua chỉ định cắt bỏ râu tóc xuất gia theo Thế tôn để vớt vát uy danh cho hoàng tộc do Mục kỳ la Thập dẫn đầu, cũng vừa đến. Họ cúi đầu vái chào và thưa trình:

– Thưa Thế tôn, chúng tôi tuân lệnh nhà vua, đã cắt bỏ râu tóc và vận động thêm 50 thanh niên con nhà quyền quý đến đây xin xuất gia theo Thế tôn.
– Nếu thật sự muốn theo ta thì bây giờ các ngươi đến phủ phục trước mỗi vị trong Tăng đoàn để làm thủ tục xuất gia.

Toán người vừa đảnh lễ mấy vị lớn xong thì chợt thấy có Upali đang ngồi trong Tăng đoàn, họ ngạc nhiên và phẩn nộ Mục kỳ la Thập hét lớn:

– Upali ! có phải Upali đây không? Một đứa bé giai cấp nô lệ sao lại có mặt ở đây?

Thế tôn ôn tồn nói:

– Cậu ta đã đến trước các ngươi, đã được xuất gia sớm hơn các ngươi.
– Không thể thế được, ngươi đến đây chỉ để làm ô nhục cho hoàng tộc, chúng ta đây toàn là những bậc cao quý trong hoàng tộc.

Đức Thế tôn dịu dàng bảo:

– Cậu ấy không phải là người sao? Cao quý hay đê tiện là ở nơi tâm con người. Con người sinh ra làm gì có giai cấp nầy với giai cấp khác, không có giai cấp trong dòng máu cùng đỏ, trong giọt nước mắt cùng mặn. Mọi khổ nảo đều do vô minh mà ra.

Bây giờ các ngươi hãy đến làm lễ trước cậu ấy đi!

– Không thể nào! không thể nào cúi đầu trước một tên nô lệ.
– Sao thế? Không những chỉ cúi đầu mà còn phải phủ phục đảnh lễ như đảnh lễ mấy vị kia vậy.
– Làm gì có chuyện đó! dù có chết chúng tôi cũng không làm như vậy, dòng dõi đế vương sao lại đi đảnh lễ một tên nô lệ?
– Không phải bây giờ các ngươi đang nô lệ cho cái tâm kiêu ngạo của các ngươi đó sao?

Kỳ la Thập lại quay qua Upali:

– Mầy đã làm mất mặt chúng ta.

Upali òa khóc, bỏ chạy. Thế tôn gọi lại:

– Upali, đứng lại đó, người có tội không phải là con mà chính là các vị trong dòng tộc Thích Ca.

Thế tôn lại dạy thêm:

– Chỉ khi nào dứt bỏ được dục vọng và cố chấp thì sự bình an tâm linh mới có mặt. Cái thống khổ của nhân loại đều do tâm phân biệt của con người mà ra.

Cuối cùng thì Kỳ la Thập cũng đã ngộ ra: thì ra sự tủi nhục, khổ nảo không phải do Upali mà do chính cái tâm cao ngạo của ta.

Ông sụp lạy Upali qua hai hàng nước mắt:

– Upali, ta cảm ơn ngươi đã giúp ta tẩy trừ được cái tâm cao ngạo, ta thật sự cảm ơn Upali!

Rồi Thế tôn truyền đem những tấm y cho các vị nầy và bảo

– Những y phục trên người các ngươi quả là sang trọng thật nhưng quá xa xỉ chỉ làm tăng thêm sự đắm đuối theo vật chất xa hoa, không có lợi cho việc tu tập, bây giờ các ngươi hãy cởi bỏ nó đi, thay vào những tâm y bình thường nầy.

Nhiều vị trong đoàn đã tỏ ý bất bình nhưng cũng phải dằn lòng, tuy vậy vẫn có người thốt lên:

– Không có thứ nào tốt hơn một chút sao? đây chỉ là những đồ đáng vứt đi!
Thế tôn mỉm cười và bảo:

– Không có cái gì đáng vứt bỏ, chỉ có cố chấp là đáng vứt bỏ thôi và cái cần nắm giữ là chánh đạo chứ không phải là thứ y phục sang trọng xa xỉ kia!

Anh chị em thân mến nhớ lại đoạn nầy, mắt chúng tôi vô tình đã ươm ướt vì quá xúc động. Không biết khi đọc lá thư trên Trang nhà đây các anh chị em có sự đồng cảm với chúng tôi không?

Kính lạy Thế tôn, sự kiêu ngạo đã thật sự vắng mặt trong chúng con từ lâu rồi, nhưng hồi tỉnh lại, cũng có những phút giây thoáng hiện một chút kiêu căng, trự đắc. Chỉ thoáng hiện một chút thôi nhưng cũng đủ làm cho tình Lam của chúng con vơi đi ít nhiều, Phật sự của tổ chức chúng con lắm lúc bị ngưng trệ cũng do đó mà ra. Giờ nầy chúng con xin thành tâm sám hối.

Kính thưa các anh chị, bình tâm quán chiếu lại đi, có vậy không hè? Nếu có, hãy cùng chúng tôi, trong giây phút đang đọc lá thư nầy, hãy thành tâm chấp tay hướng về Ngài . . .

Thân ái
BBT