Vua A Dục trước là người rất độc ác, từ khi theo đạo Phật đổi thành người rất nhân từ. Hồi mới theo đạo, vì lòng cảm mộ quá dồi dào, nên mỗi khi ngự ngoài đường, hễ gặp vị Tỳ-kheo nào đi ngang qua, liền xuống kiệu khấu đầu lạy. Có vị Đại thần tên là Da Tát lấy thế làm quá đáng, bèn can ngăn vua rằng:

– Các thầy Tỳ-kheo kia chẳng qua là những người các cấp đi hành khất ngoài đường, không đáng tôn trọng lắm.

Vua im lặng không trả lời. Cách vài ngày, Vua truyền cho các quan văn võ, mỗi ông phải đem bán một đầu súc vật và cho biết giá bán các thứ đầu ấy như thế nào. Ông Da Tát phải bán một đầu người. Các đầu súc vật thời bán được với giá tiền sai khác hơn kém nhau, duy chỉ có đầu người của ông Da Tát bán thì không ai mua cả. Vua hỏi cớ vì sao, ông Da Tát trả lời:

– Vì đầu người là vật hèn hạ, không có giá trị gì.

Vua lại hỏi:
– Chỉ có một cái đầu này là hèn hạ hay tất cả đầu người hèn hạ?

Ông Da Tát đáp:
– Tất cả đầu người đều hèn hạ.

Vua bèn hỏi:
– Vậy đầu trẫm nay cũng hèn hạ sao?

Ông Da Tát sợ hãi không dám nói, sau Vua bắt ép ông phải thú thật đầu Vua cũng hèn hạ. Vua bèn giảng cho ông Da Tát nghe rằng:

– Phải! Ngươi muốn can ta đừng lạy các vị Sa-môn là nhà ngươi có ý kiêu căng tự đắc. Nhưng cái đầu của trẫm nay là một vật hèn hạ không ai thèm mua, vì cúi xuống mà được thêm công đức, thêm giá trị lên thì phỏng có hại gì? Nhà ngươi muốn chỉ trích các thầy Sa-môn là người các cấp, nghĩa là không sang trọng, nhưng nhà ngươi không rõ uy đức của các Thầy. Khi nào có đi ăn tiệc, ăn đám cưới thời mới nên hỏi đến giai cấp người ta, chớ đi tu học đạo, phân biệt giai cấp làm gì. Như người sang trọng danh giá bị tội nặng, thời ai cũng nói “Người này là kẻ có tội” và ai cũng đem lòng khinh bỉ. Nếu con người hèn hạ mà tu nhân tích đức, thời ai cũng kính trọng, ai cũng cúi đầu.

Vừa nói đến đây Vua bèn chỉ thẳng vào mặt ông Da Tát mà nói lớn rằng:

– Nhà ngươi há lại không biết câu này của đức Phật Thích Ca hay sao? Ngài dạy: “Người có trí thời dẫu vật không có giá trị cũng làm nên giá trị”. Ta muốn theo Phật, ngươi lại can gián ta, ấy là bất trung. Đến thân ta nằm xuống đất như cây mía kia thời dẫu muốn lạy, muốn đứng dậy, muốn cung kính cũng không sao được nữa, thời làm thế nào được công đức? Vậy ngươi nên để yên cho ta lạy các vị Sa-môn để kiếm thêm chút phước đức. Nếu người dám tự nói: “Ta là ngưởi đáng tôn trọng hơn cả”, thời người ấy là ngưuời u mê nhất đời vậy. Nếu lấy huệ nhãn của đức Phật mà xem xét thân thể, thời biết thân ông Vua và thân mọi người cũng giống nhau, cũng là da, thịt, xương; khác nhau chỉ có cái phù hoa trang sức bề ngoài. Nhưng cốt yếu ở đời là lòng đạo đức, thời trong thân thể người hèn hạ nhất ở đời cũng có được. Chính cái ấy là người trí giả gặp đâu cũng phải cung kính vái lạy vậy.

Trích “Những Mẫu Chuyện Đạo” của HT Thích Minh Châu

594 lượt xem